Θάνατοι από ενδονοσοκομειακές λοιμώξεις.Γιατί πεθαίνουν οι άνθρωποι στα νοσοκομεία σήμερα;
(άρθρο-Θάνατοι από ενδονοσοκομειακές λοιμώξεις-) Το ερώτημα φυσικά γίνεται για να προσελκύσει το ενδιαφέρον μας. Γιατί θα μπορούσε να πει κάποιος ότι αν δεν πεθάνει ένας βαριά πάσχων ασθενής στο νοσοκομείο που θα μπορούσε να πεθάνει; Και δεν θα απείχε βέβαια πολύ από τήν ἀλήθεια ένα τέτοιο ερώτημα. Όμως θα πρέπει να καταλάβουμε σήμερα γιατί θα μιλήσουμε για μια ακόμη φορά για τις ενδονοσοκομειακές λοιμώξεις, ότι πολλές φορές ο θάνατος δεν επέρχεται από την αιτία για την οποία κάποιος έχει εισαχθεί στο νοσοκομείο, αλλά από κάποια άλλη παρεμπίπτουσα αιτία, η οποία οφείλεται στην κακή οργάνωση του συστήματος υγείας μας.
Τί είναι οι ενδονοσοκομειακές λοιμώξεις;
Έχουμε μιλήσει πολλές φορές κατά τη διάρκεια του κορονοϊού για το θέμα των ενδονοσοκομειακών λοιμώξεων το οποίο ήρθε στην επιφάνεια, αλλά στη συνέχεια θεωρώ ότι προσπάθησαν να το εξαφανίσουν γιατί θα μπορούσε να συνδεθεί με τις ελλείψεις των νοσοκομείων και της περίθαλψης. Τι είναι οι ενδονοσοκομειακές λοιμώξεις; Για να το καταλάβει κάποιος ο οποίος δεν είναι εξοικειωμένος με το θέμα θα προσπαθήσουμε πολύ απλά να το περιγράψουμε. Ένας ασθενής, με οποιοδήποτε πρόβλημα υγείας, εξασθενημένος και ταλαιπωρημένος πρέπει να νοσηλευτεί στο νοσοκομείο. Ας πάρουμε ένα παράδειγμα μιας μεγάλης αιμορραγίας. Έχει ένα έλκος στο δωδεκαδάκτυλο, αυτό αιμορραγεί, κάνει τη λεγόμενη δηλαδή γαστρορραγία. Μπαίνει στο νοσοκομείο ταλαιπωρημένος με χαμηλό αιματοκρίτη, συνεχίζεται για λίγο η αιμορραγία και οι γιατροί καταφέρνουν με κάθε τρόπο να τον σταθεροποιήσουν.
Θεωρητικά, ο ασθενής αυτός αφού έλυσε το πρόβλημά του, θα αρχίσει να αναρρώνει και στη συνέχεια θα μπορέσει να εξέλθει του νοσοκομείου υγιέστερος. Όμως αυτός τελικά πεθαίνει. Γιατί πέθανε; Γιατί στο χώρο του νοσοκομείου υπάρχουν κάποια μικρόβια τα οποία όταν προσβάλλουν έναν ταλαιπωρημένο οργανισμό τον οδηγούν στο θάνατο. Από πού προήλθαν τα μικρόβια αυτά; Πολλοί από τους νοσηλευόμενους ασθενείς έχουν κάποια λοίμωξη. Έχουν παραδείγματος χάρη ένα σταφυλόκοκκο, ο οποίος είναι ευαίσθητος σε κάποια αντιβιοτικά. Μπαίνουν στο νοσοκομείο, παίρνουν τα αντιβιοτικά αυτά αλλά επειδή ακριβώς τα μικρόβια αμύνονται και εκείνα και προσπαθούν να επιβιώσουν, κάποια εξ αυτών γίνονται ανθεκτικά ως προς τα αντιβιοτικά. Κι έτσι χορηγώντας τους κάποια αντιβίωση που μέχρι πρότινος ήταν αποτελεσματική τώρα αυτό δεν επιτυγχάνεται. Πρέπει να τους χορηγηθεί μια ισχυρότερη αντιβίωση. Και μια ισχυρότερη αντιβίωση. Και φτάνουμε κάποια στιγμή σε κάποια μικρόβια στα οποία δεν υπάρχει καμία αποτελεσματική αντιβίωση που θα μπορούσε να φέρει την ίαση.
Θάνατοι από ενδονοσοκομειακές λοιμώξεις. Χορήγηση αντιβιοτικών αδιακρίτως.
Αν μάλιστα είμαστε αρκετά επιπόλαιοι ώστε να χορηγούμε αδιακρίτως αντιβιοτικά και για μια απλή λοίμωξη που θα μπορούσε να θεραπευτεί με κάτι απλό, να χορηγούμε κάτι πολύ πιο σύνθετο, επιταχύνουμε πάρα πολύ και αυξάνουμε τον αριθμό των ανθεκτικών μικροβίων, τα οποία φιλοξενούνται σε έναν νοσοκομειακό χώρο. Όταν λοιπόν κάποιος είναι εξασθενημένος; και κολλήσει ένα από αυτά τα ανθεκτικά μικρόβια το αποτέλεσμα είναι να μην υπάρχει κανένας τρόπος ώστε αυτός ο άνθρωπος να διασωθεί.
Εδώ λοιπόν μπήκε για τη γαστρορραγία του. Και αντιμετωπίστηκε. Και κόλλησε ένα ενδονοσοκομειακό μικρόβιο ανθεκτικό σε όλα τα αντιβιοτικά. Και τώρα πεθαίνει από μια λοίμωξη. Θα πει κάποιος βέβαια. Θα μπορούσε αυτό να έχει αποφευχθεί; Θα μπορούσε να έχει γίνει με πολλούς τρόπους.
Θέλετε να ξαναγυρίσουμε στην εποχή του κορονοϊού; Κάποιος ασθενής παρουσιάζει υψηλό πυρετό. Υφίσταται τις δοκιμασίες και αποδεικνύεται ότι πάσχει από κορονοϊό. Οι δυνατότητες για τον ασθενή αυτόν είναι δύο. Να αντιμετωπιστεί αποτελεσματικά στο σπίτι το ή να φύγει για το νοσοκομείο; Στην περίπτωση της Ελλάδος στην περίοδο της πανδημίας οι συμβουλέςι ακόμη και με εισαγγελική εντολή ήταν μην κρατάτε κανένα στο σπίτι του, γιατί θα βρείτε τον μπελά σας. Παραπέμψτε τους όλους στο νοσοκομείο. Πάει λοιπόν αυτός ο ταλαιπωρημένος από τον κορονοϊό ασθενής στο νοσοκομείο; Και κολλάει μια ενδονοσοκομειακή λοίμωξη και ενώ κάνει τον κύκλο του το κορονοϊός και έχει θεραπευθεί από αυτόν πεθαίνει τελικά εν μέσω ενδονοσοκομειακής λοίμωξης από το ανθεκτικό μικρόβιο. Και χρεώνεται ο θάνατος του στον κορονοϊό ως μη όφειλε.
Θεραπεία στο σπίτι και πρωτοβάθμια φροντίδα υγείας.
Αν έμενε στο σπίτι ποιο θα ήταν το πλεονέκτημα; Ότι στο χώρο του σπιτιού δεν θα υπήρχαν ανθεκτικά μικρόβια. Θα υπήρχαν τα απλά οικιακά μικρόβια, τα οποία αντιμετωπίζονται εύκολα με κοινά αντιβιοτικά και έτσι ενώ ο πρώτος κύκλος της αντιμετώπισης του κορoνοϊού θα έκλεινε επιτυχώς, δεν θα υπήρχε ανάγκη για δεύτερο κύκλο αντιμετώπισης του ενδονοσοκοειακού μικρόβιου. Και που βρίσκεται εδώ η ατέλεια του συστήματος; Λέγαμε και από την εποχή του κορονοϊού ότι όταν δεν υπάρχει πρωτοβάθμια περίθαλψη ώστε να μπορεί κάποιος να μείνει σπίτι και να έχετε το γιατρό το νοσηλευτή του εκεί, στο σπίτι., τότε αναγκαστικά θα πρέπει να πάει στο νοσοκομείο, άρα συστήματα κακής οργάνωσης, όπως το δικό μας, που δεν έχει πρωτοβάθμια περίθαλψη παρά μόνο για να γράφει φάρμακα, είναι καταδικασμένο να στέλνουν τους ασθενείς στα νοσοκομεία και να πεθαίνουν αυτοί από τις ενδονοσοκομειακές λοιμώξεις.
Δυστυχώς η πρωτοβάθμια περίθαλψη ασκείται αυτή τη στιγμή μόνο από ιδιώτες, οι οποίοι οργανώνονται και σε ομάδες που πηγαίνουν με νοσηλευτές και γιατρούς και κάνουν νοσηλεία στο σπίτι, ενώ ο δημόσιος τομέας κωφεύει και όχι μόνο δεν οργανώνεται αλλά αποδιοργανώνει και το κομμάτι αυτό το οποίο υπήρχε. Επίσης, η αδυναμία του συστήματος φαίνεται στο ότι κολλάει πάρα πολύ εύκολα κάποιος και σε σύντομο χρονικό διάστημα ενδονοσοκομειακή λοίμωξη. Γιατί συμβαίνει αυτό; Γιατί οι νοσηλευτές είναι λίγοι, οπότε ασχολούνται ένας με πολλούς ασθενείς, μεταφέροντας από τον ένα στον άλλον τα μικρόβια. Γιατί τα δωμάτια είναι τέτοια ώστε να είναι πολύκλινα και να έχουν πολλούς ασθενείς σε ένα μικρό χώρο, άρα ο ένας μεταφέρει τη λοίμωξη του στον άλλον. Γιατί υπάρχει η αδυναμία νοσηλείας σε κανονικούς χώρους και έχουμε τα περίφημα εξωτερικά ιατρεία, τα οποία βρίθουν από εκατοντάδες ανθρώπων που ο ένας είναι πάνω στον άλλον ή η ράντζα στους διαδρόμους όπου περνάει κόσμος για να πάει από τη μία πλευρά του νοσοκομείου στην άλλο και έτσι συγχρωτίζονται πολλοί και ούτω καθεξής.
Θάνατοι από ενδονοσοκομειακές λοιμώξεις.Ένας παγκόσμιος δείκτης καλής νοσοκομειακής περίθαλψης.
Παγκόσμιος δείκτης καλής νοσοκομειακής περίθαλψης είναι ο χρόνος που χρειάζεται κανείς για να κολλήσει ένα ενδονοσοκομειακό μικρόβιο. Όσο συντομότερα συμβαίνει αυτό, τόσο κατώτερου επιπέδου είναι το σύστημα υγείας που εξετάζεται. Και δυστυχώς, όσο και αν θέλουμε να πιστεύουμε για ψυχολογικούς λόγους ότι στεκόμαστε σε κάποιο ευρωπαϊκό επίπεδο, είμαστε από τις χώρες με τη μεγαλύτερη συγκέντρωση ανθεκτικών μικροβίων και με την γρηγορότερη μετάδοση των μικροβίων αυτών στους ασθενείς που μπαίνουν στα νοσοκομεία.
Ποιο είναι το δίδαγμα αυτής της ιστορίας; Πρώτον, να οργανώσουμε καλύτερα την πρωτοβάθμια περίθαλψη και μάλιστα με ένα ορθολογικό τρόπο ώστε να γίνεται νοσηλεία κατ’οίκον. Δεύτερον, να προσπαθήσουμε να οργανώσουμε καλύτερα τη λειτουργία των νοσοκομείων μας με καλύτερους χώρους, με περισσότερους νοσηλευτές και γιατρούς με προσωπικό, το οποίο θα μπορεί να ασχολείται με μικρότερο αριθμό ασθενών. Και έτσι να μην θέτει σε κίνδυνο τους ασθενείς εύκολα. Και τρίτον, θα πρέπει σιγά σιγά να συνειδητοποιούμε ότι στο νοσοκομείο πηγαίνουμε μονάχα όταν είναι απολύτως απαραίτητο και με εντολή του υπεύθυνου γιατρού μας και όχι γιατί δεν βρίσκουμε κάτι καλύτερο που να μπορεί να μας αντιμετωπίσει.
Θα ήθελα επίσης να επισημάνω ότι σε όλη αυτή τη συζήτηση τα ιδιωτικά νοσοκομεία δεν υπερτερούν σε τίποτα περισσότερο γιατί οι νοοτροπία είναι η ίδια, παρά μόνο στις εγκαταστάσεις ξενοδοχειακού τύπου. Και αυτό βέβαια είναι αρκετά σημαντικό, αλλά δεν είναι το παν. Αν δεν καθίσουμε κάτω να οργανώσουμε και πάλι το σύστημα υγείας, όχι με σόου τύπου καφέδων που μεταφέρει ο Υπουργός Υγείας on camera , δεν πρόκειται ποτέ να σώσουμε τις ανθρώπινες ζωές που θα χαθούν από ενδονοσοκομειακές λοιμώξεις.